Ayollar ginekologik ko‘rikdan qanchalik tez-tez o‘tishi kerak?
Ayollar salomatligidagi ayrim kasalliklar dastlab hech qanday aniq belgilarsiz kechishi mumkin. Shu sababli shikoyatlar bo‘lmasa ham, profilaktik ginekologik maslahatni yiliga bir marta rejalashtirish foydali.
Ko‘rikning aniq davriyligi ayolning yoshi, hayz sikli, jinsiy va reproduktiv salomatligi, avvalgi tekshiruv natijalari hamda mavjud xavf omillariga qarab individual belgilanadi.
Profilaktik qabul nimalarni o‘z ichiga oladi?
Shifokor qabul vaqtida:
• hayz sikli va mavjud shikoyatlar haqida so‘raydi;
• homiladorlik va tug‘ruqlar tarixini aniqlaydi;
• kontratsepsiya va homiladorlikni rejalashtirish masalalarini muhokama qiladi;
• arterial bosim, tana vazni va boshqa xavf omillarini baholaydi;
• ko‘rsatma bo‘lsa, ko‘krak bezlari va ginekologik ko‘rikni o‘tkazadi;
• zarur tahlil va tekshiruvlarni tavsiya qiladi.
Har safar barcha tekshiruvlarni o‘tkazish shart emas. UTT, infeksiyalarga tahlillar, gormonal tekshiruvlar va boshqa diagnostika usullari shikoyatlar yoki tibbiy ko‘rsatmalar asosida buyuriladi.
Bachadon bo‘yni skriningi
Bachadon bo‘yni saratonining oldini olishda HPV testi va sitologik surtma muhim ahamiyatga ega. Ushbu tekshiruvlar har yili o‘tkazilishi shart emas. Boshlash yoshi va tekshiruvlar orasidagi muddat ayolning yoshi, avvalgi natijalari, immun holati va amaldagi milliy tavsiyalarga qarab belgilanadi.
HPVga qarshi emlash bachadon bo‘yni saratoni xavfini kamaytirishning samarali usullaridan biridir, ammo emlangan ayollarga ham tavsiya etilgan skrining tekshiruvlari zarur.
Qachon rejalashtirilgan muddatni kutmaslik kerak?
Quyidagi holatlarda ginekologga imkon qadar tezroq murojaat qilish lozim:
• hayz oralig‘ida yoki jinsiy aloqadan keyin qon kelishi;
• hayzning juda ko‘p, uzoq yoki og‘riqli kelishi;
• hayz siklining keskin buzilishi;
• qorinning pastki qismi yoki chanoq sohasidagi og‘riq;
• noodatiy rangli, hidli yoki ko‘p ajralma;
• jinsiy a’zolar sohasida qichishish, achishish yoki yara;
• jinsiy aloqa paytida og‘riq;
• ko‘krakda tugun, shakl o‘zgarishi yoki so‘rg‘ichdan ajralma;
• homilador bo‘lishda qiyinchilik.
Menopauzadan keyin paydo bo‘lgan har qanday qindan qon ketishi shifokorga tezroq murojaat qilish uchun muhim sabab hisoblanadi.
Muntazam profilaktik maslahat kasalliklarni erta aniqlash, mos kontratsepsiyani tanlash, homiladorlikni rejalashtirish va umumiy salomatlikni nazorat qilishga yordam beradi.
Maqoladagi ma’lumotlar umumiy tavsiyalar hisoblanadi. Shaxsiy tekshiruv jadvalini ginekolog bilan kelishib olish kerak.